పీర్-టు-పీర్ (P2P) రుణాల మార్కెట్, వ్యక్తులు నేరుగా ఇతరులకు రుణాలు ఇచ్చి, అధిక రాబడిని పొందేందుకు వీలు కల్పిస్తుంది. ఈ మార్కెట్, ఆన్లైన్ ప్లాట్ఫారమ్ల ద్వారా రుణగ్రహీతలను, రుణదాతలను అనుసంధానిస్తుంది. అయితే, అధిక రాబడితో పాటు గణనీయమైన రిస్క్ కూడా ఉంటుంది.
P2P రుణాల మార్కెట్లో, పెట్టుబడిదారులు ఆన్లైన్ ప్లాట్ఫారమ్ల ద్వారా రుణగ్రహీతలకు నేరుగా రుణాలు అందిస్తారు. ప్లాట్ఫారమ్లు రుణగ్రహీతల క్రెడిట్ యోగ్యతను అంచనా వేసి, రిస్క్ గ్రేడ్లను కేటాయిస్తాయి. రుణగ్రహీతలు EMIలు చెల్లించినప్పుడు, రుణదాతలకు 10% నుండి 18% వరకు వడ్డీ లభిస్తుంది.
ఈ మార్కెట్ ఫిక్స్డ్ డిపాజిట్ల కంటే అధిక రాబడిని అందిస్తుంది. నెలవారీ నగదు ప్రవాహం, పెట్టుబడులను వికేంద్రీకరించే అవకాశం, తక్కువ మొత్తంతో ప్రారంభించే సౌలభ్యం వంటి ప్రయోజనాలున్నాయి. పెట్టుబడిదారులు ఒకేసారి అనేక మంది రుణగ్రహీతలకు చిన్న మొత్తాలను ఇవ్వడం ద్వారా రిస్క్ను తగ్గించుకోవచ్చు.
అయితే, P2P రుణాలలో డిఫాల్ట్ రిస్క్ ప్రధానమైనది. రుణగ్రహీతలు EMIలు చెల్లించడంలో విఫలమైతే, పెట్టుబడిదారులు తమ డబ్బును కోల్పోయే ప్రమాదం ఉంది. FDల వలె DICGC బీమా వంటి హామీలు ఉండవు. పెట్టుబడులను మధ్యలో ఉపసంహరించుకోవడం కష్టతరం కావచ్చు.
RBI మార్గదర్శకాల ప్రకారం, ఒక ప్లాట్ఫారమ్లో గరిష్ట పెట్టుబడి ₹50 లక్షలు, ఒకే రుణగ్రహీతకు పోర్ట్ఫోలియోలో 5% మించకుండా రుణాలు ఇవ్వాలి. RBI-ఆమోదం పొందిన NBFC-P2P ప్లాట్ఫారమ్లను మాత్రమే ఉపయోగించాలి. ఈ మార్కెట్, అధిక రిస్క్ తీసుకొని, అధిక రాబడిని ఆశించేవారికి అనుకూలంగా ఉంటుంది.
