గాజా, లెబనాన్ మరణాలపై ఇజ్రాయెల్ సైన్యం విచారణలు: వందల కేసులకు తుది ఫలితం శూన్యం

ఇజ్రాయెల్ సైన్యం చేపట్టిన విచారణల ఫలితాలు బహిరంగంగా వెల్లడికాకపోవడంపై ప్రశ్నలు తలెత్తుతున్నాయి. వెరిఫై పరిశోధనలో 300 ఘటనలను గుర్తించగా, కేవలం 28 కేసులకే విచారణ ఫలితాలు వెల్లడైనట్లు ఆధారాలు లభించాయి. మరో 18 కేసుల్లో విచారణ పూర్తయిందా లేదా అన్నది స్పష్టంగా తెలియలేదు. మిగిలిన కేసులపై తుది ఫలితాలు బహిరంగంగా అందుబాటులో లేవని తెలిపింది.

పరిశీలించిన ఘటనలు 300 కాగా, ఫలితాలు వెల్లడైన కేసులు 28 మాత్రమే. స్థితి స్పష్టంగా లేని కేసులు 18 ఉన్నాయని గణాంకాలు వెల్లడిస్తున్నాయి. 60,000కు పైగా వార్తా కథనాలను పరిశీలించి, ఒకే ఘటనకు సంబంధించిన పునరావృత నివేదికలను తొలగించిన తర్వాత ఈ 300 ఘటనలను గుర్తించారు. విచారణ ఫలితం బహిరంగంగా కనిపించకపోవడం అంటే విచారణ జరగలేదని లేదా సైన్యం తప్పు చేసిందని స్వయంచాలకంగా నిర్ధారించలేమని, అయితే ప్రజల మరణాలకు సంబంధించిన విచారణల్లో పారదర్శకత, జవాబుదారీతనం గురించి ప్రశ్నలు తలెత్తుతున్నాయని పరిశోధన పేర్కొంది.

తాబీన్ పాఠశాలపై దాడి ఘటన

గాజా నగరంలోని అల్-తాబీన్ పాఠశాల సముదాయంపై 2023లో జరిగిన వైమానిక దాడి ఈ పరిశోధనలో ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించిన ఘటన. హమాస్ ఆధ్వర్యంలోని పౌర రక్షణ సంస్థ ప్రకారం, ఈ దాడిలో కనీసం 93 మంది మరణించారు. వారిలో ఆరుగురు మహిళలు, 11 మంది పిల్లలు ఉన్నట్లు పేర్కొంది. ఆ సమయంలో నిరాశ్రయులైన పాలస్తీనియన్లు పాఠశాల భవనం, సమీపంలోని మసీదులో ఆశ్రయం పొందుతున్నారు. ధృవీకరించిన వీడియోల్లో దాడి అనంతరం శిథిలాలు, మంటలు, తీవ్రంగా దెబ్బతిన్న ప్రదేశాలు కనిపించాయి. సంఘటనా స్థలంలో కనిపించిన బాంబు శకలాలు అమెరికా తయారీ -39 ప్రెసిషన్-గైడెడ్ బాంబుకు సరిపోతున్నాయని నిపుణులు తెలిపారు.

ఇజ్రాయెల్ సైన్యం ఆ భవనంలో హమాస్ కమాండ్ అండ్ కంట్రోల్ కేంద్రం ఉందని, తమ దాడిలో 31 మంది యోధులు మరణించారని పేర్కొంది. ప్రాథమిక సమీక్షలో తమ వద్ద ఉన్న సమాచారం, మృతుల సంఖ్య మధ్య తేడా ఉందని కూడా తెలిపింది. ఇజ్రాయెల్ సైన్యం ఇచ్చిన తాజా సమాచారం ప్రకారం, ఈ ఘటన ఇంకా సమీక్షలోనే ఉంది. 93 మంది మరణించారనేది హమాస్, 31 మంది యోధులు మరణించారనేది ఇజ్రాయెల్ సైన్యం తెలిపిన సంఖ్యలు.

వెస్ట్ బ్యాంక్లోనూ విచారణలపై ప్రశ్నలు

పరిశోధన గాజాకే పరిమితం కాలేదు. ఆక్రమిత వెస్ట్ బ్యాంక్లో ఇజ్రాయెల్ సైన్యం జరిపినట్లు ఆరోపణలు ఉన్న కాల్పులు, దాడులు, పౌరుల మరణాలకు సంబంధించిన ఘటనలను కూడా పరిశీలించింది. 1967 యుద్ధం నుంచి ఇజ్రాయెల్ వెస్ట్ బ్యాంక్ను ఆక్రమణలో ఉంచుకుంది. అక్కడ ఇజ్రాయెల్ స్థావరాల విస్తరణ, పాలస్తీనియన్లపై హింస, భద్రతా చర్యల సమయంలో జరిగిన మరణాలు చాలాకాలంగా వివాదాస్పద అంశాలుగా ఉన్నాయి. గుర్తించిన కొన్ని ఘటనలపై సైన్యం విచారణ చేస్తున్నట్లు గతంలో తెలిపింది. కానీ ఆ విచారణల తుది ఫలితాలు బహిరంగంగా ప్రకటించబడ్డాయా అనే అంశంపై పరిశీలన చేపట్టింది.

పరిశోధన విధానం

వెరిఫై సుమారు 61,000 , వార్తా కథనాలను పరిశీలించింది. ఈ కథనాలు 2017 నుంచి 2019 వరకు ప్రచురించబడ్డాయి. గాజా, వెస్ట్ బ్యాంక్, లెబనాన్లో ప్రజలు మరణించిన లేదా గాయపడిన ఘటనల గురించి వార్తలను సేకరించారు. సైన్యం విచారణ చేస్తున్నట్లు లేదా ఘటనను సమీక్షిస్తున్నట్లు తెలిపిన సందర్భాలను సహాయంతో గుర్తించారు. గుర్తించిన నివేదికలను జర్నలిస్టులు మానవీయంగా పరిశీలించారు. ఒకే ఘటనకు సంబంధించిన పునరావృత వార్తలను తొలగించి, 300 ప్రత్యేక ఘటనలను గుర్తించారు. ఈ ఘటనల వివరాలను ఇజ్రాయెల్ సైన్యానికి పంపి, తాజా విచారణ స్థితి గురించి పలుమార్లు వివరణ కోరారు.